05-03-09: Niet zomaar wat vage restanten, maar een heus wijkje. De zes in de Schelphoek opgegraven huizen beloven heel wat te kunnen vertellen over het leven in zeventiende-eeuws Alkmaar.
Zes keurige huisjes aan de Voormeer. Duidelijk te herkennen aan de restanten van muren, kelders en vloeren waarvan sommige nog voorzien van gekleurde tegeltjes. Anders dan de doorgaans moeilijk herkenbare resten die in de Hollandse bodem worden opgegraven en die nogal wat fantasie vereisen om er een bouwwerk bij te verzinnen.
,,De restanten lagen inderdaad behoorlijk aan de oppervlakte'', zegt Jessica Vandevelde van ADC ArcheoProjecten dat namens de projectontwikkelaars van de Schelphoek archeologisch onderzoek in het gebied verricht. De huizen dateren uit ongeveer 1630, legt zij uit. ,,Voor die tijd was het hele gebied water, een onderdeel van de verdedigingswerken van de stad.''
Aan het begin van de zeventiende eeuw was de strijd tegen de Spanjaarden gestreden en kon de stad uitbreiden. Het gebied dat nu de Schelphoek heet, werd gedempt en ingericht als een industrieterrein 'avant la lettre'. Er verrezen scheepswerven, bierbrouwerijen en zoutziederijen, die vooral vanwege het brandgevaar uit de binnenstad werden verplaatst naar wat toen de rand van de stad was.
Naderhand verrezen er ook huisjes, waarschijnlijk voor de arbeiders in de werkplaatsen. Maar of er inderdaad arme mensen woonden, wordt uitgezocht. De beerputten in de achtertuintjes worden uitgegraven en de inhoud wordt ter plekke gezeefd. Alle etensresten worden onderzocht. In de emmertjes met gezeefde materialen zitten voornamelijk mosselschelpen en visgraten - heel gebruikelijk voedsel in die tijd. Vandevelde: ,,Wat de mensen aten zegt heel veel over hun sociale omstandigheden. Worden er bijvoorbeeld zaadjes gevonden van mediterrane vruchten gevonden dan hadden ze waarschijnlijk een goed inkomen want dat fruit was relatief duur.''
Bron: Noordhollands Dagblad 27 februari 2009